[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 38، شماره 166 - ( 6-1398 ) ::
جلد 38 شماره 166 صفحات 95-108 برگشت به فهرست نسخه ها
مطالعه یخچال‌های نایین به‌همراه تحلیلی از نگاه مؤلّفه‌های معماری بومی
خانم میترا آزاد، مهدی سلطانی محمدی*
دانش آموخته مقطع کارشناسی‌ارشد مرمت و احیای بناها و بافت‌های تاریخی، دانشگاه شهید بهشتی ، mamati.soltani225@gmail.com
چکیده:   (166 مشاهده)
همان گونه که آب انبارجهت انباشت و ذخیرۀ آب آشامیدنی مورد استفاده قرار می‌گرفت یخچال نیز مخزنی جهت نگهداری و حفظ یخ بوده است. یخ در زمستان و در طی ماه‌های سرد سال تهیه شده و در طی فصول گرم، یخ ذخیره شده تا شروع زمستان سال بعد مورد استفاده قرار می‌گرفت. در مناطقی که اقلیم آن باعث می‌شده که برف و یخ زمستانی در ارتفاعا‌ت پایدار بماند برای استفاده در فصول گرم از این ذخایر استفاد می‌شد و بنای خاصی برای تولید و ذخیره یخ وجود نداشت. اما در مناطق گرم و خشک ایران‌ مانند شهرستان نایین که دارای تابستان‌های نسبتاً طولانی و درجه حرارت بالای هوا در تابستان هستند با استفاده از فنون معماری ایرانی سازه­ای به نام یخچال برای تولید، ذخیره و نگهداری یخ ساخته شده است. این بناها با  ساختار کالبدی و ویژگی‌های معماری که داشتند یخ را از فصل زمستان تا آخر فصل تابستان به خوبی نگهداری ‌می­‌کردند. بررسی­ها نشان می­دهد با وجود نقش و ‌ویژگی‌های یخچال‌های نایین،‌ تاکنون مطالعۀ  کاملی در مورد آن‌ها صورت نگرفته است. اما امروزه عللی که باعث پدید آمدن این بناها در نایین شده است به تنهایی، خود ضامن حفظ و نگهداری این آثار نمی‌باشد‌ بلکه شرایط معمول زندگی امروزین با مقتضیات بهره­برداری معمول از این گونه آثار سازگار نیست و در حال حاضر به‌دلیل مسایل بهداشتی و دستیابی به روش‌های صنعتی و بهداشتی تولید یخ مانند پدیدار شدن یخچال‌های مکانیکی خانگی، به فضاهایی فاقد کاربری و متروکه تبدیل شده­اند. پژوهش حاضر از روش توصیفی-تحلیلی و ارزیابانه مبتنی بر مطالعات میدانی و کتابخانه­ای استفاده می­کند. براساس پیمایش میدانی مشخص شد در محدودۀ شهرستان نایین واقع در اقلیم گرم و خشک منطقۀ مرکزی ایران  سه یخچال در شهر نایین، شهر بافران و محمدیه وجود دارد. حوضچه­های یخ­بند، دیوار سایه­انداز و مخزن گنبد­دار ذخیره و نگهداری یخ  از فضاهای کالبدی مرتبط با یخچال‌ها محسوب می‌شوند.این بناها به‌عنوان یکی از راهکار­های معماری بومی برای مقابله با اقلیم گرم و خشک نایین‌ در‌ انطباق کامل با ‌شرایط محیطی بوده و دارای منافع اقتصادی نیز می‌باشند. 
واژه‌های کلیدی: یخ‌سازی طبیعی و سنتی، یخچال، معماری بومی، محیط طبیعی، نایین.
متن کامل [PDF 1668 kb]   (55 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: محیط کالبدی
دریافت: ۱۳۹۴/۸/۳ | پذیرش: ۱۳۹۸/۶/۱۰ | انتشار: ۱۳۹۸/۶/۱۰
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Azad M, Soltani Mohammadi M. Study of Yakhchals of Naeen with Analytical Viewpoint based on Elements of Vernacular Architecture. JHRE. 2019; 38 (166) :95-108
URL: http://jhre.ir/article-1-1176-fa.html

آزاد میترا، سلطانی محمدی مهدی. مطالعه یخچال‌های نایین به‌همراه تحلیلی از نگاه مؤلّفه‌های معماری بومی . مسکن و محیط روستا. 1398; 38 (166) :95-108

URL: http://jhre.ir/article-1-1176-fa.html



دوره 38، شماره 166 - ( 6-1398 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه مسکن و محیط روستا Journal of Housing and Rural Environment
Persian site map - English site map - Created in 0.06 seconds with 32 queries by YEKTAWEB 3977