fa مروری بر روند تحولات کالبدی روستاهای کشور(با تاکید بر طرح هادی روستایی) تخصصي Special پژوهشي Research طرح هادی طرحی است که ضمن ساماندهی و اصلاح بافت موجود، میزان و مکان گسترش آتی و نحوه استفاده از زمین برای عملکردهای مختلف از قبیل مسکونی، تجاری و کشاورزی و تاسیسات و تجهیزات و نیازمندیهای عمومی روستایی را بر حسب مورد در قالب مصوبات طرحهای ساماندهی فضا و سکونتگاههای روستایی یا طرحهای جامع ناحیه‌ای تعیین می‌نماید1. این طرح به دنبال تحقق ‌ایجاد زمینه توسعه و عمران روستاها،‌ تامین عادلانه امکانات، ‌هدایت وضعیت فیزیکی روستا، ایجاد تسهیلات لازم برای بهبود مسکن و خدمات محیط زیستی و عمومی است. طرح هادی روستایی اگرچه دارای نقاط ضعف است ولی به جهت ماهیت اش تحولات شگرفی در ابعاد مختلف جامعه روستایی بویژه محیطی و کالبدی بوجود آورده است. ایمن سازی و کاهش آسیبهای ناشی از بروز سوانح طبیعی، دفع بهداشتی زباله و پسماندهای خانگی، دفع و هدایت آبهای سطحی و فاضلاب، سهولت دسترسی و ارتباطات فیزیکی بویژه بین عرصه زیست و فعالیت، گسترش موزون و برنامه‌ریزی شده بافت روستا، توزیع مطلوب کاربریها و مدیریت مناسب زمین، بهبود وضعیت و ساماندهی مراکز محلات و هسته‌های تجمع، ترغیب روستاییان برای اجرای پروژه‌های طرح هادی نظیر اصلاح معابر فرعی، احداث پیاده رو، ساخت مسجد، درمانگاه و مانند آن و رونق ساخت و ساز در روستاها از جمله این اثرات است. Rural guide plan while focusing on improvement and systematization of the existing rural textures, the plan is primarily designates land use for various development functions including residential, business, and agricultural, and then determines the degree of its expansion. This plan also facilitate for provision of essential public facilities within the rural settlement upgrading plan or regional comprehensive plans. The objective of the plan is for implementation such as paving the passages for rural developments, provision of social facilities and welfare, managing the physical structure of villages and providing the required facilities to upgrade rural houses, public services and living conditions. This article study the effect of guide plan implementation in environmental, social, economical and physical dimensions. 42 55 http://jhre.ir/browse.php?a_code=A-10-1-76&slc_lang=fa&sid=1 فرهاد عزیز پور 100319475328460011497 100319475328460011497 Yes دکترای جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی از دانشگاه شهید بهشتی صدیقه حسینی حاصل 100319475328460011498 100319475328460011498 No دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی از دانشگاه شهید بهشتی