Journal of Housing and Rural Environment

fa پیشینه سازه‌های چوبی‌ با‌ مصادیق مذهبی در روستاهای ‌‌ایران به‌منظور توسعه بناهای مذهبی در روستاها A Study of Wood Structures in Iranian Rural Religious Places معماری معماری پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">نوشتار حاضر با طرح این سوال که چوب‌، چگونه در معماری بناهای مذهبی روستایی ایران استفاده شده ‌‌در جستجوی آن است که آیا امروزه چوب قابلیت آن را دارد که در توسعه بناهای مذهبی روستایی به‌کار گرفته شود؟ روش تحقیق، مبتنی بر مشاهدات میدانی و رجوع به مکتوبات است و از حیث هدف، کاربردی و به‌لحاظ ماهیت، توصیفی- تحلیلی است. در جریان بررسی، پیشینهای غنی از سازههای کاملاً چوبی تا نیمه چوبی در هفت پهنه از هشت پهنه روستایی، در فهرستی بالغ بر هشتاد مصداق شناسایی ‌‌شد که تعدادی از آن‌ها به تفصیل، معرفی و تحلیل میشوند. عناصر‌ اصلی سازههای چوبی عبارتند از تیر، ستون، خرپا، شبکه الیاف چوبی و عناصر فرعی از توفالکوبی، نی یا حصیر. در پوشانه از خار، کاهگل، لتههای چوبی، سفال یا ورقههای فلزی استفاده می‌شود. از نتایج پژوهش آن است که امروزه در توسعه بناهای مذهبی روستاها‌، گزینه ساخت با چوب، در تعدادی از پهنههای روستایی امکان‌پذیر و راهکارهایی برای آن پیش‌بینی شده است. لذا تلاش برای احیای چنان شیوهای از ساخت به دلایل زیست محیطی، اقتصادی، فرهنگی و رابطه معمارانه چوب با مکان‌های مذهبی و در نهایت پایداری اجتماعی ضرورت دارد. در این میان موانعی در انتخاب سازه‌های چوبی وجود دارند که عبارتند از‌ عدم حمایت لازم از سوی مقررات ملی ساختمان برای ساختن با مصالح بومی، ‌عدم اطمینان به دوام چوب در مقابل زلزله، آسیب‌پذیری سازههای چوبی بومی در حریق، کمبود استادکاران، تصورعدم امکان مقاومت چوب در دهانه‌های بزرگ‌ و تمایل به نوخواهی افراطی(مسئله فرهنگی) که می‌بایست از طریق راهکارهایی آن‌ها را برطرف ساخت.    </div> <div style="text-align: justify;">Looking at how wood had been used in Iranian rural religious places, this article seeks to investigate if wood could have been used in the construction of such buildings. The research is descriptive-analytical and is based on observation and documentation. First, the paper gives a brief description and definition about rural wood structures in religious places of Iran. After that, it introduces eight cases selected from more than eighty cases, located in eight rural areas  in Iran. Then, the paper describes and analyzes one or two structures for each rural area. The research found that in seven out of the eight selected areas, there are noticeable cases which have been made of wood structures and it was only in the desert area that no wood structure was observed. Furthermore,  is the research found a variety of wood structures either in the main elements such as beams, columns, truss, wood fiber grids or minor elements such as lathing, reed or mat. The newly built or developed religious places no wood was used in their structures. Despite the rich background of wood structures in vernacular architecture of Iranian rural religious places, in building or developing new places the wood structure alternative has not been considered. Wood can offer some benefits such as cultural-social adaptability, responsive usability, being familiar to local artisan, economic saving and the like. Furthermore, wood has architectural relationship to religious places and this property is very important to the development of a sense of place. There are some impediments in using wood in new buildings such as national regulations of rural constructions in Iran which gave no consideration for using this material; the perception of weak  resistance of wood against earthquakes; vulnerability of vernacular wood structures to fire, and the like. In conclusion,  the paper argues that if there is a need to demand and explore the possibilities of using wood in contemporary architecture. There are solutions for strengthening and reducing the weight of wood structures in the literature, which can be used in new buildings.           </div> چوب, سازه چوبی, توسعه بناهای مذهبی چوبی, پهنه های روستایی. wood structure, Iranian rural religious places, building or development of religious places, contemporary religious places. 135 148 http://jhre.ir/browse.php?a_code=A-10-2490-1&slc_lang=fa&sid=1 Azadeh Khaki Ghasr آزاده خاکی قصر A_Khakighasr@sbu.ac.ir 100319475328460016582 100319475328460016582 Yes Assistant Professor, Department of Architecture and urban planning, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran استادیار و عضو هیئت علمی دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه شهید بهشتی Elham Anjom Shoa الهام انجم شعاع 100319475328460016583 100319475328460016583 No Master in Architecture, Yazd University, Yazd,Iran کارشناسی‌ارشد معماری از دانشکده هنر و معماری دانشگاه یزد Mahsa Zamanian مهسا زمانیان 100319475328460016584 100319475328460016584 No Master in Architecture, Yazd University, Yazd,Iran کارشناسی‌ارشد معماری از دانشکده هنر و معماری دانشگاه یزد Hossein pour Mehdi Ghaem Maghami حسین پور مهدی قائم مقامی 100319475328460016585 100319475328460016585 No Assistant Professor, Department of Architecture and urban planning, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran. استادیار و عضو هیئت علمی دانشکده هنر و معماری دانشگاه یزد