Journal of Housing and Rural Environment

fa گونه‌شناسی فضای کالبدی مسکن با تاثیر سکونتگاه‌های اولیه زاگرس مرکزی؛ مطالعه موردی: منطقه‌ی آرپناه لالی Typology of the physical space of housing influenced by the primary settlements of the central zagros; case study: Arpanah region, Lali سکونتگاههای شهری و روستایی سکونتگاههای شهری و روستایی كاربردي Applicable <div style="text-align: justify;">هدف: هدف از این مقاله، بررسی و گونه‌شناسی فضاهای کالبدی مسکن در منطقه زاگرس مرکزی، با تأکید ویژه بر تأثیرات سکونتگاه‌های اولیه در این ناحیه است. این تحقیق به دنبال پاسخ به این پرسش است که چگونه الگوهای فضایی و ساختاری مسکن در طول تاریخ، تحت تأثیر سکونتگاه‌های باستانی زاگرس مرکزی قرار گرفته و چه عناصری از این سکونتگاه‌ها همچنان در معماری معاصر مسکن منطقه قابل مشاهده است. هدف اصلی، درک عمیق‌تر از پیوند بین تاریخ، فرهنگ و معماری بومی منطقه و ارائه پیشنهاداتی برای حفظ و احیای این میراث در طراحی مسکن است. روش پژوهش: برای رسیدن به هدف پژوهش، ابتدا اطلاعات کافی در مورد منطقه از ادارات و منابع کتابخانه‌ای گردآوری شد و دسته‌ بندی کردن این اطلاعات باعث شناخت بستر منطقه‌ی مورد پژوهش شد. در ادامه نیز با جمع‌آوری اطلاعات میدانی شامل برداشت، تصاویر، کروکی، مصاحبه‌ی شفاهی با افراد باتجربه، پرسشنامه در بین افراد باسواد و نیز با استفاده از نرم‌افزار گوگل ارث اطلاعات مکانی برای هر نمونه به دست آمد. همچنین در جمع‌بندی نهایی به معرفی ریز فضاها و تحلیل نمونه‌های مسکن انتخابی با استفاده از نرم افزار SMART DRAW انجام شد. یافته‌ها: پس از جمع‌آوری اطلاعات موردنظر و مشخص شدن معیارها، 16 نمونه مسکن از 16 روستای منطقه انتخاب شد و در هر نمونه روابط فضایی ازجمله جهت‌گیری مسکن، فضای معیشتی، فضای دروُنگاهی، فضای زیستی، شیب قرارگیری هر مسکن و تعداد خانوارهای ساکن در هر مسکن مورد بررسی قرار گرفتند. نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که خانه‌های روستایی در منطقه تحت‌تأثیر سکونتگاه های اولیه شکل گرفته‌اند. همچنین وجود فضاهای مدور یا فضاهای مستطیلی با گوشه‌های گرد و با مصالح بومی از جنس چوب و سنگ و فرورفتگی قسمتی از بنا درون شیب نشان از تأثیر گرفتن این فضاها از سکونتگاه‌های اولیه‌ی انسان‌ها در این منطقه همچون غارها و دستکند‌ها دارد.</div> <div style="text-align: justify;">Objective: This paper aims to investigate and identify the typology of physical housing spaces in the Central Zagros region, paying particular attention to the effects of early settlements in this area. The research seeks to answer the following questions: How have the spatial and structural patterns of housing throughout history been influenced by the ancient settlements of the Central Zagros? And which elements of these settlements can still be seen in contemporary housing architecture in the region? The main goal is to gain a deeper understanding of the connection between the region's history, culture and vernacular architecture, and to suggest ways to preserve and revitalise this heritage in housing design. Method: First, sufficient information about the region was collected from offices and library resources to provide context. Then, field information was collected, including observations, images, sketches, oral interviews with experienced individuals and questionnaires completed by literate individuals. Finally, spatial information for each sample was obtained using Google Earth software. In the final summary, micro spaces were introduced and selected housing samples were analyzed using SMART DRAW software. Results: After the desired information was collected and the criteria specified, 16 housing samples were selected from 16 villages in the region. In each sample, the following spatial relationships were examined: the orientation of the sample; the livelihood space; the service space; the living space; the slope of the sample location; and the number of households living in each sample. Conclusions The results of this study show that rural houses in the region were influenced by early settlements. The presence of circular or rectangular spaces with rounded corners, as well as the use of local materials such as wood and stone, indicates that these spaces were influenced by early human settlements in the region, such as caves and dugouts.</div> طراحی مسکن, سکونتگاه اولیه, سکونتگاه‌های زاگرس مرکزی, مسکن روستایی. Housing Design, Primary Settlement, Central Zagros Settlements, Rural Housing. 141 155 http://jhre.ir/browse.php?a_code=A-10-3760-2&slc_lang=fa&sid=1 Sajad Khodadadi Arpanahi سجاد خدادادی آرپناهی sajadkhodaddi800@gmail.com 100319475328460020533 100319475328460020533 No Department of Architecture, Faculty of Architecture, JundiShapur University of Technology, Dezful, Iran. گروه معماری، دانشکده معماری، دانشگاه صنعتی جندی شاپور دزفول، دزفول، ایران. Mohammad Didehban محمد دیده بان mdidehban@gmail.com 100319475328460020534 100319475328460020534 Yes Department of Architecture, Faculty of Architecture and Urban Planning, Jundi-Shapur University of Technology, Dezful, Iran. گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندی شاپور دزفول، دزفول، ایران. Abdolrahman Dinarvand عبدالرحمن دیناروند ardinarvand@gmail.com 100319475328460020535 100319475328460020535 No Department of Architecture, Faculty of Architecture and Urban Planning, Jundi-Shapur University of Technology, Dezful, Iran. گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندی شاپور دزفول، دزفول، ایران.