Journal of Housing and Rural Environment

fa بهبود عملکرد روسازی بلوک خشتی پیاده‌روها و معابر روستایی با استفاده از افزودنی Improving the performance of adobe paving of sidewalks and rural passages using additives عمران و شهرسازی عمران و شهرسازی پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">ایران در استفاده از خشت در معماری و ساخت‌وساز، از کهن‌ترین کشورهای جهان محسوب می‌شود؛ به‌طوری‌که اکثر سازه‌های معماری و خانه‌های روستایی در این کشور، با استفاده از خشت ساخته ‌شده‌اند که توجه بسیاری از گردشگران را به خود جذب کرده‌ است. امروزه با پیشرفت علم و فناوری و ﺑﺎﺗﻮﺟﻪ‌ﺑﻪ فراوانی مصالح خشتی و از طرفی اهمیت جایگاه گردشگری در کشور ایران، استفاده از خشت، شیوه‌ای که سالیان درازی است در ساختارها و معماری کشور نقش داشته، به‌شدت موردتوجه قرارگرفته است. ازآنجاکه رنگ تیره روسازی‌های متداول ازجمله روسازی آسفالتی با رنگ بناهای معماری - تاریخی خشت و گلی روستا همخوانی ندارد و از زیبایی آن می‌کاهد؛ در این پژوهش سعی شده است عملکرد خشت تثبیت‌شده با سیمان و آهک به‌منظور استفاده از آن در روسازی پیاده‌روها و معابر بافت روستایی با بار ترافیکی کم موردبررسی قرار گیرد. بدین منظور نمونه‌های بلوک خشتی از خاک ماسه رس‌دار ساخته شد و با درصدهای متفاوت سیمان و آهک تثبیت شد و سپس تحت آزمایش درصد جذب آب، مقاومت فشاری، مقاومت خمشی، مقاومت لغزشی و درنهایت تعیین مدول الاستیسیته قرار گرفت. نتایج این پژوهش نشان داد که در خصوص تثبیت با سیمان، با افزایش درصد سیمان از ۵ درصد تا ۱۵ درصد میزان جذب آب و اصطکاک به ترتیب حدود ۱۷ و ۱۴ درصد کاهش می‌یابد و با افزایش درصد سیمان از ۵ درصد به ۱۵ درصد در مدت عمل‌آوری ۳ روزه، مقاومت خمشی، مدول الاستیسیته و مقاومت فشاری به ترتیب حدود ۱۱، ۸۹ و ۹۲ درصد افزایش می‌یابد. در خصوص تثبیت با آهک، با افزایش درصد آهک به ۸ درصد میزان جذب آب و اصطکاک به ترتیب حدود ۶ و ۱۸ درصد کاهش می‌یابد. همچنین با افزایش درصد آهک از ۴ درصد به ۸ درصد در مدت عمل‌آوری ۳ روزه، مقاومت خمشی، مدول الاستیسیته و مقاومت فشاری به ترتیب حدود ۹۹، ۹۶ و ۱۱۵ درصد افزایش می‌یابد. همچنین نتایج نشان می‌دهد که علاوه بر مقدار ماده تثبیت‌کننده، مدت ‌زمان عمل‌آوری در مقاومت فشاری نمونه‌ها مؤثر است.  </div> <div style="text-align: justify;">Iran is one of the oldest countries in the world in using adobe in construction. Most of the architectural structures and rural houses in this country are made of adobe which have attracted the attention of many tourists. Today, with the advancement of science and technology and the abundance of adobe materials and the importance of tourism in Iran, the use of adobe block, a method that has played a role in the structures and architecture of the country for many years, has been given great attention. Since the dark color of conventional pavements, including asphalt pavements, does not match the color of the adobe and mud architectural-historical buildings of the village and affects its beauty; this study tries to explore the performance of adobe block stabilized with cement and lime to be used in paving sidewalks in rural areas with low traffic load. To this end, different adobe blocks were made of clay sand soil and fixed with different percentages of cement and lime and then tested for water absorption percentage, compressive strength, flexural strength, slip resistance and finally the modulus of elasticity. The results showed that in the case of cement stabilization, with increasing the percentage of cement from 5% to 15%, the amount of water absorption and friction decreases by about 17% and 14%, respectively, and with increasing the percentage of cement from 5% to 15% during a 3-day curing, flexural strength, modulus of elasticity and compressive strength increase by about 11, 89 and 92%, respectively. Regarding lime stabilization, by increasing the percentage of lime to 8%, the amount of water absorption and friction decreases by about 6 and 18%, respectively. Also, by increasing the percentage of lime from 4% to 8% during a 3-day curing, flexural strength, modulus of elasticity and compressive strength increase by about 99, 96 and 115%, respectively. Furthermore, the results show that in addition to the amount of stabilizer, the curing time is effective in compressive strength of samples.  </div> بافت سنتی خشتی, بلوک خشتی, روسازی پیاده‌رو, مواد افزودنی, معابر روستایی. additive, adobe block, rural thoroughfare, sidewalk pavement, traditional adobe texture.ares. 91 105 http://jhre.ir/browse.php?a_code=A-10-5218-1&slc_lang=fa&sid=1 Zohrah Ghaforifard زهره غفوری فرد 100319475328460016199 100319475328460016199 No Department of Civil Engineering, Yazd University, Yazd, Iran دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه یزد، یزد، ایران Mohammad Mehdi Khabiri محمدمهدی خبیری mkhabiri@yazd.ac.ir 100319475328460016200 100319475328460016200 Yes Department of Civil Engineering, Yazd University, Yazd, Iran دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه یزد، یزد، ایران